Open brief aan de staatssecretaris van Financiën; herstel de rechtszekerheid van lijfrentespaarders

Staatssecretaris van Financiën
De heer E. Eerenberg
Ministerie van financiën
Postbus 20201
2500 EE Den Haag

                                                                                                Haarlem, 3 augustus 2026        

Open brief aan de Staatssecretaris van Financiën

Geachte heer Eerenberg,

Vergissen is menselijk.

Iedereen maakt wel eens een fout. Een verkeerd rekeningnummer, een verkeerd ingevuld formulier of een administratieve vergissing. In het dagelijks leven krijgen mensen meestal de kans om zo'n fout te herstellen. Dat is redelijk. Dat is menselijk.

Binnen het belastingrecht lijkt die ruimte er echter niet altijd te zijn.

Een kleine vergissing kan leiden tot fiscale gevolgen die in geen verhouding staan tot de aard van de fout. Niet omdat iemand bewust belasting heeft willen ontduiken. Niet omdat sprake is van fraude. Maar omdat een vergissing onherstelbaar blijkt en de financiële gevolgen buitengewoon groot zijn.

Dat roept een fundamentele vraag op.

Vinden wij in Nederland dat iedere menselijke vergissing direct moet leiden tot de zwaarst mogelijke fiscale consequentie?

De overheid verwacht terecht dat burgers hun fiscale verplichtingen zorgvuldig nakomen. Maar burgers mogen ook verwachten dat de overheid onderscheid maakt tussen opzettelijk misbruik en een fout die te goeder trouw is gemaakt.

Juist daarom baart het ons zorgen dat met het nieuwe Verzamelbesluit Lijfrenten de mogelijkheid van een geruisloze terugstorting is vervallen. Daardoor kunnen burgers die zich simpelweg hebben vergist, zonder enige bedoeling om fiscaal voordeel te behalen, worden geconfronteerd met zeer ingrijpende fiscale gevolgen. De mogelijkheid om een evidente vergissing te herstellen is daarmee verdwenen.

Dat voelt niet als rechtvaardigheid. Dat voelt als een sanctie die geen recht doet aan de aard van de fout.

Het vertrouwen van burgers in de overheid wordt niet alleen bepaald door de regels die worden gemaakt, maar vooral door de manier waarop met menselijke vergissingen wordt omgegaan.         

Een overheid die ruimte laat voor herstel van een te goeder trouw gemaakte fout, straalt vertrouwen uit. Een overheid die iedere vergissing maximaal afrekent, wekt juist onzekerheid.

Wij vragen u daarom om opnieuw te kijken naar de gevolgen van het nieuwe Verzamelbesluit Lijfrenten. Niet om misbruik mogelijk te maken, maar om te voorkomen dat burgers die een aantoonbare vergissing hebben gemaakt onevenredig zwaar worden getroffen.

Een belastingstelsel moet streng zijn waar sprake is van fraude. Maar het moet ook rechtvaardig zijn voor mensen die simpelweg een fout hebben gemaakt.

Want vergissen is menselijk.
Een menselijke vergissing verdient herstel, geen fiscale straf!

Met vriendelijke groet,

Namens bestuur en aangesloten leden

Frans Pulles
Voorzitter Future Vermogensplanning